اشخاص
صفحه اصلی   /   اشخاص   /   آیة الله سید محمدباقر صدر
آیة الله سید محمدباقر صدر
آیة الله سید محمدباقر صدر
آیة الله شهید سید محمدباقر صدر از خاندان صدر، در ۱۰ اسفند ۱۳۱۳ برابر ۲۵ ذی‌القعده ۱۳۵۳، در شهر کاظمین به دنیا آمد. پدرش سید حیدر صدر عاملی بود. مادرش دختر شیخ عبدالحسین آل‌یاسین بود. در ۱۴ سالگی پدرش را از دست داد و زیر نظر مادر و برادرش سید اسماعیل صدر قرار گرفت.
در سال ۱۳۶۵ هجری قمری كه دوازده ساله بود به همراه برادرش سيد اسماعيل به نجف اشرف رفت تا نزد اساتيد مشهور حوزه علميه نجف به تحصيلات عالی بپردازد. او بخشی از سطوح را نزد برادرش آموخت و دوره عالی فقه و اصول را در محضر آیة الله سید ابوالقاسم خویی و شيخ محمدرضا آل ياسين گذراند. اسفار ملاصدرا را از در محضر شیخ صدرا بادكوبه‌ای آموخت و در كنار آن فلسفه غرب و نظرات فلاسفه غيرمسلمان را هم آموخت.
او در فلسفه، اقتصاد، منطق، اخلاق، تفسیر و تاریخ نیز دست به نگارش آثاری زد که برخی از آنها بسیار مورد توجه قرار گرفته و به زبانهای دیگر ترجمه شدند. وی را می‌توان بنيانگذار منطق استقرائی در حوزه دانست.
شهید صدر فعالیتهای سیاسی و اجتماعی گسترده ای داشت از جمله تأسیس حزب الدعوة در سال ۱۳۷۷ هجری قمری و همکاری با جماعة العلماء نجف و انتشار مجلة الأضواء در سال ۱۹۶۱ میلادی.
پس از درگذشت آية الله سید محسن حکیم به دنبال یک نبرد طولانی با حزب بعث عراق به تدریج مرحوم سید محمدباقر صدر به عنوان یک رهبر شناخته شده، مورد توجه مردم و مبارزان علیه رژیم بعث قرار گرفت. او به علت مبارزاتش با حکومت عراق بارها توسط آن حکومت دستگیر شد، تا سرانجام در تاریخ ۱۶ فروردین ۱۳۵۹ برابر ۱۹ جمادی‌الاول ۱۴۰۰ هجری قمری، او را دستگیر کردند و به بغداد بردند و در تاریخ ۱۹ فروردین ۱۳۵۹ برابر ۲۲ جمادی‌الاول ۱۴۰۰، صدام حسین وی و خواهرش بنت‌الهدی صدر را پس از شکنجه کشت.
آثار موجود در کتابخانه
بحث حول المهدی ۱. بحث حول المهدی
دروس فی علم الأصول ۲. دروس فی علم الأصول
• موسوعة الامام الشهید السید محمدباقر الصدر قدس سره، مرکز الابحاث و الدراسات التخصصیة للشهید صدر، چاپ اول، قم، ۱۴۲۹ق.، 21 جلد، محقق: لجنة التحقیق التابعة للموتمر العالمی للامام الشهید الصدر
مجمع الفکر الاسلامی، چاپ اول، قم، ربیع الاول ۱۴۱۲ق.، 2 جلد
• دروس فی علم الاصول، مجمع الفکر الاسلامی، چاپ دوم، قم، ۱۴۱۹ق.، 3 جلد، محقق: مجمع الفکر الاسلامی
لمحة فقهیة تمهیدیة عن مشروع دستور الجمهوریة الأسلامیة فی ایران ۳. لمحة فقهیة تمهیدیة عن مشروع دستور الجمهوریة الأسلامیة فی ایران
چاپخانه خیام، قم، ۱۳۹۹ق.
المرسل الرسول الرسالة ۴. المرسل الرسول الرسالة
صورة عن إقتصاد المجتمع الإسلامی ۵. صورة عن إقتصاد المجتمع الإسلامی
چاپخانه خیام، نجف، ۱۳۹۹ق.
موجز احکام الحج ۶. موجز احکام الحج
مکتبة نینوی الحدیثة، چاپ سوم، تهران، 2000م.
بحوث فی شرح العروة الوثقی ۷. بحوث فی شرح العروة الوثقی
• موسوعة الامام الشهید السید محمدباقر الصدر قدس سره، مرکز الابحاث و الدراسات التخصصیة للشهید صدر، چاپ اول، قم، ۱۴۲۹ق.، 21 جلد، محقق: لجنة التحقیق التابعة للموتمر العالمی للامام الشهید الصدر
مطبعة الآداب، نجف، ۱۳۹۱ق.، 3 جلد
فلسفتنا ۸. فلسفتنا
دراسه‌ موضوعیه‌ فی‌ معترک‌ الصراع‌ الفکری‌ القائم‌ ... و المادیه‌ الدیالکتیکیه‌ (المارکسیه‌)
• موسوعة الامام الشهید السید محمدباقر الصدر قدس سره، مرکز الابحاث و الدراسات التخصصیة للشهید صدر، چاپ اول، قم، ۱۴۲۹ق.، 21 جلد، محقق: لجنة التحقیق التابعة للموتمر العالمی للامام الشهید الصدر
دارالکتاب الاسلامی، چاپ دهم، قم، ۱۴۰۱ق.
اقتصادنا ۹. اقتصادنا
دراسة مضوعیه تتناول بالنقد و البحث المذاهب الاقتصادیة للمارکسیه و‌الراسمالیه و السلام فی اساسها الفکریه و تفاصیلها
• موسوعة الامام الشهید السید محمدباقر الصدر قدس سره، مرکز الابحاث و الدراسات التخصصیة للشهید صدر، چاپ اول، قم، ۱۴۲۹ق.، 21 جلد، محقق: لجنة التحقیق التابعة للموتمر العالمی للامام الشهید الصدر
دار الفکر، چاپ سوم، بیروت، ۱۳۸۹ق.
فدک فی التاریخ ۱۰. فدک فی التاریخ
نشأة التشیع والشیعة ۱۱. نشأة التشیع والشیعة
النبوة الخاتمة ۱۲. النبوة الخاتمة
من محاضرات الامام محمد باقر الصدر
دار المنتظر، بیروت، ۱۹۸۵ق.، با مقدمه: دکتر جودت قزوینی
بحث حول الولایة ۱۳. بحث حول الولایة
دارالتعارف للمطبوعات، چاپ سوم، بیروت، 1981م.
۱۴. الانسان المعاصر و المشکلة الاجتماعیة
۱۵. ماذا تعرف عن الاقتصاد الإسلامی
الاسس المنطقیة للاستقراء ۱۶. الاسس المنطقیة للاستقراء
دراسه‌ جدیده‌ للاستقراء تستهدف‌ اکتشاف‌‌ الاساس‌‌ المنطقی‌‌ المشترک‌ للعلوم‌‌ الطبیعیه‌ و للایمان‌ بالله‌ تعالی
به کوشش: لجنة التحقیق التابعة للموتمر العالمی للامام الشهید الصدر
• موسوعة الامام الشهید السید محمدباقر الصدر قدس سره، مرکز الابحاث و الدراسات التخصصیة للشهید صدر، چاپ اول، قم، ۱۴۲۹ق.، 21 جلد، محقق: لجنة التحقیق التابعة للموتمر العالمی للامام الشهید الصدر
البنک اللاربوی فی الاسلام ۱۷. البنک اللاربوی فی الاسلام
اطروحه‌ للتعویض‌ عن‌ الربا، و دراسه‌ لکافه‌ اوجه‌ نشاط النبوک‌ فی‌ ضوء الفقه‌ الاسلامی
به کوشش: لجنة التحقیق التابعة للموتمر العالمی للامام الشهید الصدر
• موسوعة الامام الشهید السید محمدباقر الصدر قدس سره، مرکز الابحاث و الدراسات التخصصیة للشهید صدر، چاپ اول، قم، ۱۴۲۹ق.، 21 جلد، محقق: لجنة التحقیق التابعة للموتمر العالمی للامام الشهید الصدر
الاسلام یقود الحیاة المدرسة الاسلامیة رسالتنا ۱۸. الاسلام یقود الحیاة المدرسة الاسلامیة رسالتنا
المعالم الجدیدة للاصول، غایة الفکر ۱۹. المعالم الجدیدة للاصول، غایة الفکر
المجموعة الفقهیة ۲۰. المجموعة الفقهیة
تتضمن عددا من الابحاث الفقیه غیرالاستدلالیة التی فاض بها قلم المولف قدس سره بالتالیف او باتعلیق علی ماألفه غیره
به کوشش: لجنة التحقیق التابعة للموتمر العالمی للامام الشهید الصدر
• موسوعة الامام الشهید السید محمدباقر الصدر قدس سره، مرکز الابحاث و الدراسات التخصصیة للشهید صدر، چاپ اول، قم، ۱۴۲۹ق.، 21 جلد، محقق: لجنة التحقیق التابعة للموتمر العالمی للامام الشهید الصدر
منهاج الصالحین ۲۱. منهاج الصالحین
• موسوعة الامام الشهید السید محمدباقر الصدر قدس سره، مرکز الابحاث و الدراسات التخصصیة للشهید صدر، چاپ اول، قم، ۱۴۲۹ق.، 21 جلد، محقق: لجنة التحقیق التابعة للموتمر العالمی للامام الشهید الصدر
الفتاوی الواضحة وفقا لمذهب اهل البیت علیهم السلام ۲۲. الفتاوی الواضحة وفقا لمذهب اهل البیت علیهم السلام
• موسوعة الامام الشهید السید محمدباقر الصدر قدس سره، مرکز الابحاث و الدراسات التخصصیة للشهید صدر، چاپ اول، قم، ۱۴۲۹ق.، 21 جلد، محقق: لجنة التحقیق التابعة للموتمر العالمی للامام الشهید الصدر
ومضات (مجموعة من مقالات و محاضرات و وثائق) ۲۳. ومضات (مجموعة من مقالات و محاضرات و وثائق)
المدرسة القرآنیة ۲۴. المدرسة القرآنیة
یحتوی‌ علی‌‌ التفسیر الموضوعی‌ للقرآن‌‌ الکریم و بحوث فی علوم‌ القرآن و مقالات‌ قرآنیه
به کوشش: لجنة التحقیق التابعة للموتمر العالمی للامام الشهید الصدر
• موسوعة الامام الشهید السید محمدباقر الصدر قدس سره، مرکز الابحاث و الدراسات التخصصیة للشهید صدر، چاپ اول، قم، ۱۴۲۹ق.، 21 جلد، محقق: لجنة التحقیق التابعة للموتمر العالمی للامام الشهید الصدر
ائمة اهل البیت علیهم السلام و دورهم فی تحصین الرسالة الاسلامیة؛ مجموعة من محاضرات و مقالات ۲۵. ائمة اهل البیت علیهم السلام و دورهم فی تحصین الرسالة الاسلامیة؛ مجموعة من محاضرات و مقالات
محاضرات تاسیسیة ۲۶. محاضرات تاسیسیة
مجموعة من المحاضرات العلمیة التی القاها
به کوشش: لجنة التحقیق التابعة للموتمر العالمی للامام الشهید الصدر
• موسوعة الامام الشهید السید محمدباقر الصدر قدس سره، مرکز الابحاث و الدراسات التخصصیة للشهید صدر، چاپ اول، قم، ۱۴۲۹ق.، 21 جلد، محقق: لجنة التحقیق التابعة للموتمر العالمی للامام الشهید الصدر
تصحیح و تحقیق:
۲۷. منهاج الصالحین (تعلیق)
ویراستاری و مقدمه:
تاریخ الامامیه و اسلافهم من الشیعه منذ نشاه التشیع حتی مطلع القرن الرابع الهجری ۲۸. تاریخ الامامیه و اسلافهم من الشیعه منذ نشاه التشیع حتی مطلع القرن الرابع الهجری (مقدمه)
نویسنده: فیاض، عبدالله،1917ـ م.
مطبعة اسعد، چاپ اول، بغداد، 1970م.
تقریر:
بحوث فی علم الاصول ۲۹. بحوث فی علم الاصول (تقریر درس اصول )
۳۰. مباحث الحجج والأصول العملیة
بحوث فی فقه الاقتصاد الاسلامی ۳۱. بحوث فی فقه الاقتصاد الاسلامی
به کوشش: حیدر حب الله
مترجم: حیدر حب الله
موسسه الانتشار العربی، چاپ اول، بیروت، ۱۴۳۰ق. برابر ۱۳۸۹ش. برابر 2010م.
تعارض الأدلة الشرعیة ۳۲. تعارض الأدلة الشرعیة
دروس في تقریرات الدورة الاصولیة للسید الشهید محمدباقر الصدر (قدس سره) ۳۳. دروس في تقریرات الدورة الاصولیة للسید الشهید محمدباقر الصدر (قدس سره)
• ۱۴۴۰ق. برابر 2019م.، 4 جلد، تحریر و اعداد: عبد الامیر الساعدی
آثار ترجمه شده:
تحلیلی از مساله شناخت ۳۴. تحلیلی از مساله شناخت
مترجم: محمد علی جاودان
کتابخانه بزرگ اسلامی، تهران، ۱۳۵۸ش.
آثاری درباره آیة الله سید محمدباقر صدر:
۱. الشهید الصدر سمو الذات و سمو الموقف (زندگینامه)
ترجمة حیاة مفجر الثورة الاسلامیة فی العراق الامام الشهید سماحة آیة ‌الله‌ العظمی‌ سید محمدباقر الصدر قدس سره
نویسنده: آیة الله سید کاظم حسینی حائری
دارالبشیر، چاپ اول، قم، ۱۴۲۷ق.
محمدباقر الصدر ۲. محمدباقر الصدر (زندگینامه)
السیرة و المسیرة فی حقائق و وثائق
نویسنده: احمد عبدالله ابوزید عاملی
موسسة العارف، بیروت، 2006م.، 5 جلد
همچنین نگاه کنید
آیة الله سید ابوالقاسم موسوی خویی آیة الله سید ابوالقاسم موسوی خویی (استاد)
آیة الله سید محمد روحانی آیة الله سید محمد روحانی (استاد)
آیة الله محمد رضا آل یاسین آیة الله محمد رضا آل یاسین (استاد)
علامه شیخ صدرا بادکوبی علامه شیخ صدرا بادکوبی (استاد)
آیة الله سید محمود هاشمی شاهرودی آیة الله سید محمود هاشمی شاهرودی (شاگرد)
غلامرضا عرفانیان یزدی غلامرضا عرفانیان یزدی (شاگرد)
آیة الله سید کاظم حسینی حائری آیة الله سید کاظم حسینی حائری (شاگرد)
سید محمد غروی سید محمد غروی (شاگرد)
آیة الله سید علی اکبر حائری آیة الله سید علی اکبر حائری (شاگرد)
سید محمدباقر حکیم سید محمدباقر حکیم (شاگرد)
شیخ محمدمهدی آصفی شیخ محمدمهدی آصفی (شاگرد)
آیة الله سید کمال حیدری آیة الله سید کمال حیدری (شاگرد)
عبدالغنی اردبیلی عبدالغنی اردبیلی (شاگرد)
استاد حاج سید رسول موسوی تهرانی استاد حاج سید رسول موسوی تهرانی (شاگرد)
امام موسی صدر امام موسی صدر (خویش و همبحث)